Φόρτωση Text-to-Speech…
Τι μας έδειξε η Θέουτα για την Ευρωπαϊκή Ενωση; Στην αρχή, πανικός και διχασμός. Είκοσι δύο Ευρωπαίοι ηγέτες συνυπογράφουν επιστολή εναντίον ενός μεθοριακού κράτους τη στιγμή ακριβώς που αυτό αντιμετώπιζε κρίση μαζικής εισόδου δεκάδων χιλιάδων ατόμων. Και ο ηγέτης αυτού του κράτους –ο Πέδρο Σάντσεθ– να απαντά ότι οι υπόλοιποι Ευρωπαίοι φέρονται «εγωιστικά», «πολωτικά» και «παράνομα». Σε δεύτερο χρόνο όμως, μετά τις απειλές ακόμη για αναστολή της ελευθερίας εσωτερικής μετακίνησης που στην περίπτωση της Ιταλίας έγιναν πράξη, η Ε.Ε. αυτοψυχαναλύθηκε, όπως μόνο εκείνη ξέρει: Συγκάλεσε μια έκτακτη βιντεο-σύνοδο, ντάλα Αύγουστο, για να στοιχισθεί ξανά σε μια γραμμή – ρητορικά. Μέχρι τον επόμενο πανικό.
Τι είναι αυτή η Ενωση; Ξεκούρδιστη, επειδή δεν έχει καταφέρει να καταστρώσει κοινούς και εφαρμόσιμους κανόνες για τη συλλογική διαχείριση ενός προβλήματος μόνιμου, που τη δοκιμάζει τις τελευταίες τρεις δεκαετίες; Ή μήπως είναι μια Ενωση ανθεκτική, που στο τέλος καταφέρνει να απορροφά τους κλυδωνισμούς και να επιστρέφει «στην τάξη»;
Εξίσου αμφίσημη θα μπορούσε να είναι η ετυμηγορία και για τη μεταναστευτική πολιτική της σοσιαλδημοκρατικής κυβέρνησης της Ισπανίας. Η επιλογή για μια ανοιχτή οικονομία –φιλόξενη ιδίως προς τους μετανάστες που έρχονται από τις χώρες της Λατινικής Αμερικής και μπορούν να αφομοιωθούν εύκολα στην ισπανική κοινωνία, λόγω κουλτούρας και γλώσσας– έχει επαινεθεί μέχρι και από τον Economist ως υπόδειγμα. Η ισπανική οικονομία αναπτύσσεται τα τελευταία χρόνια πολύ πιο γρήγορα από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης (2,5% το 2023, 3,5% το 2024, 2,8% το 2025). Η ανεργία έπεσε σε μονοψήφιο ποσοστό το τελευταίο τρίμηνο του 2025, για πρώτη φορά τα τελευταία 18 χρόνια.
Ποια Ευρώπη μάς έδειξε η Θέουτα;
Ομως, η μείωση αποδίδεται κυρίως στην απασχόληση των μεταναστών σε χαμηλά αμειβόμενες θέσεις που δεν απαιτούν ειδίκευση. Ακόμη χειρότερα, η κυβέρνηση Σάντσεθ κατηγορείται ότι έστειλε σήμα «ανοίξαμε και σας περιμένουμε» με το μέτρο που επιτρέπει τη νομιμοποίηση όσων βρίσκονταν παράνομα στη χώρα (1,2 εκατομμύρια έκαναν αίτηση· 609.000 εξασφάλισαν έτσι προσωρινή άδεια διαμονής, μέχρι να κριθεί η αίτησή τους).
Φταίει ο Σάντσεθ για τη Θέουτα; Δεν κινεί υποψία προμελέτης η αιφνίδια «έφοδος» 70.000 ανθρώπων – η συντριπτική πλειονότητα των οποίων «επαναπροωθήθηκε», αν εξαιρέσει κανείς τους 75 που πνίγηκαν; Στο θέατρο της ισπανικής κρίσης αντανακλώνται τις τελευταίες ημέρες οι αντιφάσεις ολόκληρης της Ευρώπης. Από τη μία, η ήπειρος επείγεται να αποφύγει τον οικονομικό μαρασμό που προοιωνίζεται η δημογραφική της απίσχνανση. Από την άλλη, δεν μπορεί να αποφασίσει, ούτε να επιβάλει με ενιαίο τρόπο, κανόνες για την τόνωση του εργατικού της δυναμικού. Δεν μπορεί καν να συζητήσει το πρόβλημα. Γιατί, όπως αυτό εμφανίζεται με μορφή «έξαρσης», οι ηγεσίες της γίνονται ηχεία του διάχυτου ηθικού πανικού.