Ολική έκλειψη Ηλίου, η πρώτη ορατή στην ηπειρωτική Ευρώπη σε σχεδόν 30 χρόνια, σημειώνεται αύριο, με τη σκιά της Σελήνης να καλύπτει τον Ηλιο. Το φαινόμενο θα ξεκινήσειστις 7 το βράδυ στη βόρεια Ρωσία και θα είναι ορατό σε περιοχές της Κεντρικής, Βόρειας και Δυτικής Ευρώπης. Η επόμενη ολική έκλειψη ηλίου ορατή στη Δυτική Ευρώπη αναμένεται τον Σεπτέμβριο του 2081.
Ολική έκλειψη Ηλίου σημειώνεται όταν η Σελήνη παρεμβάλλεται ανάμεσα στη Γη και στον Ηλιο, καλύπτοντας πρόσκαιρα την ηλιακή επιφάνεια από τα μάτια μας. Οι ολικές εκλείψεις αποτελούν διαστημικές συμπτώσεις. Η Σελήνη είναι 400 φορές μικρότερη από τον Ηλιο, αλλά βρίσκεται 400 φορές πλησιέστερα στη Γη, κάνοντας τα δύο αστρικά σώματα να μοιάζουν σχεδόν ισομεγέθη από τον πλανήτη μας.
Για να συμβεί μία ολική έκλειψη Ηλίου πρέπει ο Ηλιος, η Σελήνη και η Γη να ευθυγραμμισθούν τέλεια στο Διάστημα. Η ηλιακή σκιά που προκαλείται από την ευθυγράμμιση βυθίζει τη γεωγραφική αυτή λωρίδα στο σκοτάδι, ενώ η γειτονική ζώνη βρίσκεται στην παρασκιά, την εξωτερική λωρίδα της ζώνης της έκλειψης.
Το μονοπάτι
Στο μονοπάτι της έκλειψης, το φαινόμενο θα ξεκινήσει με τη Σελήνη να αφαιρεί από τη θέα μικρό τμήμα του Ηλίου, για να καταπιεί το σύνολο της επιφανείας του και τη φάση αυτή να διαρκεί περίπου μία ώρα.
Το επόμενο και πιο σημαντικό κομμάτι της έκλειψης –η ολότητα– διαρκεί λίγα μόλις λεπτά. Η ηλιακή στεφάνη είναι ορατή και είναι δυνατό να την παρατηρήσουμε με γυμνό μάτι χωρίς κίνδυνο. Οταν ο Ηλιος επανεμφανισθεί πίσω από τη Σελήνη, δημιουργώντας μία ακόμη μερική έκλειψη, το φαινόμενο θα πλησιάζει στην ολοκλήρωσή του, επιτρέποντας στην Ευρώπη να επιστρέψει στην κανονική της φωτεινότητα.
Η Σελήνη θα αρχίσει μετά τις 7 μ.μ. ώρα Ελλάδος αύριο να κρύβει μικρό τμήμα του Ηλίου, μέχρι να καταπιεί το σύνολο της επιφανείας του.
Καθώς η έκλειψη θα κορυφώνεται προς την ολότητα, ο αέρας της Γης θα αρχίσει να ψυχραίνεται. Τη στιγμή της ολότητας, ο ουρανός θα σκοτεινιάσει απότομα και η θερμοκρασία θα πέσει. Τα ζώα θα αντιδράσουν και αυτά στο φαινόμενο. Ερευνητές έχουν διαπιστώσει ότι οι μέλισσες διακόπτουν τις πτήσεις τους, τα πουλιά παύουν να κελαηδούν και τα τζιτζίκια σιωπούν. Τα κατοικίδια ζώα ενδέχεται να εκδηλώσουν σύγχυση. Σύμφωνα με τη NASA, οι περισσότερες περιοχές στην πορεία της έκλειψης θα βιώσουν την ολότητα για λιγότερο από δύο λεπτά.
Το φαινόμενο θα αρχίσει να γίνεται ορατό στην αραιοκατοικημένη τούνδρα της βόρειας Ρωσίας, με τους κατοίκους της περιοχής να είναι οι πρώτοι που θα παρατηρήσουν την ολότητα στις 19.58 ώρα Ελλάδος. Η σκιά της Σελήνης θα ταξιδέψει πάνω από τον Αρκτικό Ωκεανό, αποφεύγοντας τον Βόρειο Πόλο για να φθάσει στις ακτές της Ισλανδίας γύρω στις 21.00. Στις 21.26 η έκλειψη θα είναι ορατή στην Ισπανία και στις Βαλεαρίδες Νήσους.
Οι τοπικές αρχές των πόλεων Λεόν και Μπούργος στην Ισπανία ανέφεραν χθες ότι περίμεναν αθρόα προσέλευση επισκεπτών που θα αναζητούσαν καλές τοποθεσίες στην ύπαιθρο, απαλλαγμένες από φωτορύπανση, για την παρακολούθηση του φαινομένου. Οι ευρωπαϊκές πόλεις που θα απολαύσουν την ολότητα είναι η Λισσαβώνα, η Βαρκελώνη, η Μαδρίτη, το Παρίσι, το Μιλάνο, το Λονδίνο και το Δουβλίνο. Στις ακτές της ΒΔ Αφρικής, το φαινόμενο θα είναι καλύτερα ορατό στο Αλγέρι και στην Καζαμπλάνκα.
Συμβουλές
Παρότι η παρακολούθηση του φαινομένου με γυμνό μάτι είναι πολύ επικίνδυνη, εκτός από τις λίγες στιγμές της ολότητας, υπάρχουν οικονομικές λύσεις για την προστασία των ματιών, όπως τα ειδικά χάρτινα γυαλιά. Αν χρησιμοποιείτε εξοπλισμό από παλαιότερες εκλείψεις ηλίου, βεβαιωθείτε ότι παραμένει σε καλή κατάσταση, χωρίς γρατζουνιές ή άλλες ζημιές. Η NASA προειδοποιεί ότι η χρήση οπτικού εξοπλισμού, όπως κιάλια, φωτογραφικές μηχανές ή τηλεσκόπια, είναι επικίνδυνη, ακόμη και εάν γίνεται μέσα από χάρτινα γυαλιά παρατήρησης εκλείψεων. Ο μόνος ασφαλής τρόπος είναι με την τοποθέτηση ειδικού ηλιακού φίλτρου σε τηλεσκόπιο.
Ολότητα δεν παρατηρείται σε κάθε έκλειψη Ηλίου. Οταν ο Ηλιος, η Σελήνη και η Γη δεν ευθυγραμμίζονται τέλεια, η έκλειψη θεωρείται μερική. Κάποιες φορές, παρότι τα τρία σώματα είναι απολύτως ευθυγραμμισμένα, η Σελήνη βρίσκεται πολύ μακριά από τη Γη και δεν μπορεί να σκεπάσει τον Ηλιο. Αυτό δημιουργεί δακτυλιοειδή έκλειψη, με το φαινόμενο να ονομάζεται και δαχτυλίδι της φωτιάς.