Φόρτωση Text-to-Speech…
Με το Brent πάνω από τα 115 δολάρια το βαρέλι ξανά ύστερα από αρκετούς μήνες και το φυσικό αέριο πάνω από τα 94 ευρώ ανά μεγαβατώρα, τα σύννεφα πύκνωσαν ξανά πάνω από τις οικονομίες, καθώς το σύνολο των αγορών ενέργειας βρίσκεται σε ανοδικό σπιράλ.
Είχε προηγηθεί την Πέμπτη η ανακοίνωση της μεγάλης πτώσης του δείκτη καταναλωτικής εμπιστοσύνης της Ευρωζώνης τον Οκτώβριο. Η επιδείνωση συνεχίζεται, μάλιστα, μετά τη μεγάλη πτώση του Σεπτεμβρίου. Οι συνήθως αισιόδοξοι Ευρωπαίοι καταναλωτές, σε σχέση με τους σταθερά απαισιόδοξους Ελληνες, δείχνουν να επηρεάζονται πλέον και αυτοί από τις πολύ υψηλές τιμές της ενέργειας. Η πτώση αυξάνει τον κίνδυνο τα νοικοκυριά να περιορίσουν τις αγορές, ιδίως διαρκών αγαθών. Αποτελεί το πρώτο καμπανάκι για σημαντική επιβράδυνση της οικονομίας στην Ευρωζώνη ή ακόμη και πιθανής ύφεσης σε κάποιες χώρες.
Το ακόμη πιο ηχηρό, εγχώριο αυτή τη φορά, καμπανάκι ήρθε από τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος για την απρόβλεπτη αύξηση των κόκκινων δανείων που δημιουργήθηκαν στις τράπεζες στο πρώτο εξάμηνο του έτους, ύψους 1,7 δισ. ευρώ. Πρόκειται για την πρώτη ανοδική κίνηση αυτού του μεγέθους.
Είναι σημαντικό το στοιχείο των κλάδων που πρωτοστάτησαν στην άνοδο. Η εστίαση διατηρεί τα σκήπτρα, με 12,9% των συνολικών δανείων του κλάδου να μην εξυπηρετούνται – προάγγελος σημαντικής διόρθωσης στον κλάδο από πλευράς ανάπτυξης. Ακολουθούν ο συνήθης ύποπτος από προηγούμενες κρίσεις κλάδος της κλωστοϋφαντουργίας, παρά τις σημαντικές αναδιαρθρώσεις δανείων της προηγούμενης δεκαετίας, η ιδιαίτερα ενεργοβόρος βιομηχανία χάρτου, ξύλου και επίπλων, η πληροφορική, η ενημέρωση και οι αγροτικές δραστηριότητες.
Πλέον έχουμε μπει στην καρδιά του προβλήματος. Για κάθε επιχείρηση το ακριβότερο πετρέλαιο και αέριο μπορεί να σημαίνει μικρότερο περιθώριο κέρδους, ακριβότερο προϊόν ή και τα δύο. Αν δεν μπορεί να μετακυλίσει το επιπλέον κόστος, περιορίζει τις επενδύσεις, τις νέες προσλήψεις και αρχίζει τις πρώτες καθυστερήσεις στις πληρωμές. Και εδώ κολλάει και η αύξηση των ανοιγμάτων προς τις τράπεζες. Αν το μετακυλίσει, συμβάλει σε νέο γύρο ανατιμήσεων.
Από εκεί ξεκινάει η μακροοικονομική μετάδοση. Το αυξημένο ενεργειακό κόστος φουσκώνει τον λογαριασμό εισαγωγών της χώρας, ενώ η ακρίβεια μειώνει την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών. Οι καταναλωτές περιορίζουν δαπάνες, οι επιχειρήσεις αναβάλλουν επενδύσεις και η ανάπτυξη επιβραδύνεται. Αν συνυπάρξουν επίμονες ανατιμήσεις και ασθενέστερη δραστηριότητα, η οικονομία βρίσκεται μπροστά σε μια δύσκολη συνθήκη. Υψηλότερο πληθωρισμό και χαμηλότερη ανάπτυξη.