Η πρωτόγνωρη κατάσταση έχει αλλάξει άρδην τις ζωές μας. Η ανθρωπότητα αποδεικνύεται ευάλωτη και ανυπεράσπιστη σε ιούς. Μοναδική ή έστω προσωρινή αντιμετώπιση; Η απόσταση. Ένα μέτρο που έρχεται να απομονώσει το δημόσιο βίο, να αφυδατώσει οικονομικά την κοινωνία και να ενισχύσει την ανάγκη επικοινωνίας και την εξυπηρέτηση πολιτών μέσω του διαδικτύου.

Γράφει ο Θανάσης Μπίκας*

Η πανδημία του κορωνοϊού ανέδειξε τις χρόνιες αδυναμίες όχι μόνο στις δομές της δημόσιας υγείας, αλλά και στις υποδομές της ψηφιακής πολιτικής της χώρας. Η εποχή της καραντίνας επανέφερε στο προσκήνιο παλαιότερες χαμένες ευκαιρίες για την πολυπόθητη μετάβαση των υπηρεσιών στην επόμενη δεκαετία ή ακόμη και στον επόμενο αιώνα. Αρκεί μόνο να συνειδητοποιήσουμε ότι μόλις σε έναν μήνα έγιναν άλματα δεκαετιών σε θέματα επικοινωνίας, λήψης αποφάσεων, εργασίας και εκπαίδευσης, επιβεβαιώνοντας τη φράση του Λένιν «Υπάρχουν δεκαετίες στις οποίες τίποτα δεν συμβαίνει και υπάρχουν εβδομάδες στις οποίες συμβαίνουν δεκαετίες».

Παρά τα σημαντικά βήματα που έχουν γίνει προς αυτή την κατεύθυνση, χρειάζεται ακόμα πολλή δουλειά και προσπάθεια ώστε η τεχνολογία να αφήσει θετικό αποτύπωμα τόσο στη χώρα, όσο και στις τοπικές κοινωνίες. Άλλωστε μη ξεχνάμε ότι η Ελλάδα κατατάσσεται 26η στο σύνολο των 28 κρατών μελών της Ε.Ε. στον δείκτη ψηφιακής οικονομίας και κοινωνίας (DESI) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το 2019. Μια χώρα ουραγός στη ψηφιακή εξέλιξη.

Αν δούμε την όποια θετική πλευρά της πανδημίας του κορωνοϊού, τότε δεν είναι άλλη από την δράση του ως επιταχυντή του ψηφιακού μετασχηματισμού στη δημόσια διοίκηση. Σε ότι αφορά τη Τοπική Αυτοδιοίκηση και ιδιαίτερα τους Δήμους, που αποτελούν το αποκούμπι των πολιτών οι οποίοι δοκιμάζονται από την πρωτοφανή κρίση, είναι μεγάλη ευκαιρία να επισπευθούν οι διαδικασίες μετάβασης σε μια ψηφιακή διακυβέρνηση με νέες τεχνολογικές εφαρμογές προς διευκόλυνση και όφελος των πολιτών και των επιχειρήσεων.

Οι Δήμοι καλούνται να γυρίσουν σελίδα και ως ισότιμοι θεσμικοί συνομιλητές με κάθε ευρωπαϊκό Δήμο, θα πρέπει να αποτελέσουν τους βασικούς ψηφιακούς  πυλώνες μιας κοινωνίας. Διανύοντας το κατώφλι του 21ου αιώνα, πρέπει να εναρμονιστούν με τις σύγχρονες απαιτήσεις, να αλλάξουν νοοτροπίες και να αξιοποιήσουν τα ψηφιακά εργαλεία για τους χρήστες και για τις υπηρεσίες του Δήμου, διευκολύνοντας και επιταχύνοντας την ποιότητα, την ταχύτητα, την αποτελεσματική και χρηστή διοίκηση.

Πιο συγκεκριμένα, να διαθέσουν την τεχνολογική πρόοδο στους ίδιους τους πολίτες, να δημιουργήσουν και να εφαρμόσουν ένα «έξυπνο» ολοκληρωμένο Πρόγραμμα Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης που στόχο θα έχει την διάχυση της ψηφιακής γνώσης προς όφελος των δημοτών, των επιχειρήσεων και των υπηρεσιών του Δήμου προκειμένου να αναδειχθεί μια πόλη σε ένα σύγχρονο ψηφιακό κόμβο στη νέα ψηφιακή εποχή.

Τηλε…διοίκηση

Όπως στη καθημερινότητά μας έχουμε το τηλέ-φωνο, τη τηλε-όραση (τηλε = μακράν), έτσι και τώρα καλούμαστε να εφαρμόσουμε στη δημόσια διοίκηση τη τηλεδιάσκεψη, τη τηλεργασία, τη τηλεϊατρική, τη τηλεφροντίδα. Όλα από απόσταση. Μακριά κι… αγαπημένοι!

Προς το παρόν, η τηλεδιάσκεψη έχει καθιερωθεί στα περισσότερα συλλογικά όργανα διοίκησης των Δήμων, όπως και η τηλεργασία των Υπαλλήλων. Απαραίτητο κρίνεται πλέον το ηλεκτρονικό σύστημα διαχείρισης αιτημάτων στους δήμους, καθώς και η έκδοση ψηφιακών πιστοποιητικών και διοικητικών πράξεων.

Ήδη οι κοινωνικές δομές των Δήμων στις οποίες έχει πέσει όλο το βάρος της υγειονομικής κρίσης έχουν ανταποκριθεί σθεναρά με κατ’ οίκον διανομή τροφίμων και φαρμάκων, περίθαλψη και στήριξη.  Εξίσου σημαντική είναι η ανάπτυξη της τηλεϊατρικής που φέρνει το γιατρό σε κάθε σπίτι και η δημιουργία ηλεκτρονικού ιατρικού φακέλου με πλήρη ασφάλεια αποθήκευσης των δεδομένων και ελέγχου πρόσβασης. Επιπλέον, το πρόγραμμα τηλεφροντίδας θα πρέπει να υλοποιείται σε συνεργασία με τις Υγειονομικές Περιφέρειες πληρώντας τις σχετικές προδιαγραφές του Γενικού Κανονισμού Προστασίας Δεδομένων.

Ακόμη μια υπηρεσία που βρίσκεται αυτές τις ημέρες στην πρώτη γραμμή είναι αυτή της καθαριότητας. Σε αυτή τη περίπτωση τα Συστήματα Γεωγραφικών Πληροφοριών, γνωστά ευρέως και ως G.I.S, έχουν τη λύση, καθώς με τη χρήση αισθητήρων μπορεί να ενημερωθεί το κέντρο αποκομιδής σε πραγματικό χρόνο για την πληρότητα των κάδων. Έτσι, το online σύστημα έχει στόχο τη βελτίωση του δρομολογίου και την αμεσότητα αποκομιδής απορριμμάτων, ειδικά από εμπορικά κέντρα και πολυσύχναστα σημεία.

Η επόμενη μέρα

Σύμφωνα με την επιστημονική κοινότητα, διαφαίνεται ότι θα ζήσουμε με τον κορωνοϊό για αρκετούς μήνες, οπότε η ψηφιακή διακυβέρνηση θα αποτελέσει το δικό μας ανάχωμα ενάντια στη διασπορά του αόρατου εχθρού.

Η δημόσια διοίκηση και ιδιαίτερα οι Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ΟΤΑ) Α’ βαθμού, οι Δήμοι, που είναι οι άμεσοι αποδέκτες των κοινωνικών και οικονομικών προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι δημότες σε αυτή τη δύσκολη εποχή, οφείλουν να «επιβιβαστούν στο τρένο» του ψηφιακού μετασχηματισμού προκειμένου να δουν το μέλλον της τοπικής κοινωνίας με το βλέμμα της ανάπτυξης, της προοπτικής και της προόδου. 

Τόσο οι συνθήκες, όσο και η εποχή επιτάσσει επιτέλους να ξεφύγουμε από τις ουρές, από τον γκισέ και τον υπάλληλο με τη σφραγίδα στο χέρι και να εξυπηρετούμαστε χωρίς κατ’ ανάγκη να χρειάζεται η φυσική παρουσία μας στο δημαρχείο ή στην υπηρεσία.

Η επιστήμη και η πρόοδος από την εποχή του Προμηθέα, που συμβολίζει την ικανότητα του ανθρώπου να δαμάσει τη φύση μέσα από τη γνώση, έως και σήμερα, η ιστορία έχει δείξει ότι άνθρωποι και τεχνολογία είναι έννοιες συμβατές μεταξύ τους.

Με τα νέα, όμως, αυτά δεδομένα δηλαδή της εποχής του αυτοματισμού και της τεχνητής νοημοσύνης, πρέπει να διασφαλίσουμε τις θέσεις εργασίας προκειμένου να αποφευχθούν κοινωνικές ανισότητες από το λεγόμενο «ψηφιακό χάσμα» και να θωρακίσουμε μια μελλοντική εργασία που απαιτεί υψηλό βαθμό συναισθηματικής νοημοσύνης.

Last but not least, αν μπορούμε να εξάγουμε ένα συμπέρασμα από την περιπέτεια του κορωνοϊού τότε αυτό είναι ότι όλοι μας πειθαρχούμε και μαθαίνουμε γρήγορα. Αποδείξαμε ότι προσαρμοζόμαστε εύκολα και ανταποκρινόμαστε με ευελιξία στις έκτακτες ανάγκες. Ας μετατρέψουμε, λοιπόν, την κρίση σε ευκαιρία και ας αποτελέσει παρακαταθήκη για ένα μέλλον με πυξίδα μια απλούστερη και καλύτερη ζωή για όλους.


* Δημοσιογράφος – Ειδικός Σύμβουλος Ο.Τ.Α.

Θανάσης Μπίκας

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *