Νωπές είναι ακόμη για τους ποδοσφαιρόφιλους οι μνήμες από τη φετινή διοργάνωση του Παγκοσμίου Κυπέλλου της FIFA, με το ενδιαφέρον να στρέφεται τώρα στα ευρωπαϊκά πρωταθλήματα και με πρωταγωνίστρια την αγγλική Premier League, η οποία ξεκινάει σε λιγότερο από ένα μήνα – συγκεκριμένα στις 21 Αυγούστου. Μακράν το πιο δημοφιλές ποδοσφαιρικό πρωτάθλημα στον κόσμο, προσελκύει το ενδιαφέρον και από μια άλλη σκοπιά για τους υπερπλούσιους Αμερικανούς, εκείνη των διοικητικών συμβουλίων των αγγλικών ποδοσφαιρικών συλλόγων ή «football clubs», όπως είναι πιο γνωστοί παγκοσμίως, οι οποίοι έχουν εξελιχθεί με την πάροδο των ετών σε περιζήτητα περιουσιακά στοιχεία και στόχο επενδύσεων. Αρχής γενομένης με την εξαγορά τηςΜάντσεστερ Γιουνάιτεντ από την οικογένεια Γκλάζερ το 2005, πλέον έντεκα από τις είκοσι τρέχουσες ομάδες της Premier League βρίσκονται υπό αμερικανικό έλεγχο.
Μικρότεροι σύλλογοι έχουν επίσης προσελκύσει το ενδιαφέρον αμερικανικών διασημοτήτων. Από την παραμυθένια εξαγορά μιας ουαλλικής ομάδας της πέμπτης κατηγορίας από τους Ράιαν Ρέινολντς και Ρομπ Μακελένεϊ, που αποτυπώθηκε στην τηλεοπτική σειρά «Welcome to Wrexham» το 2020, έως την επένδυση του Snoop Dogg στη Σουόνσι της δεύτερης κατηγορίας φέτος, η όρεξη για συνεργασίες με προσωπικότητες της αμερικανικής ποπ κουλτούρας ανοίγει περισσότερο.
Τον Οκτώβριο του 2010, η Fenway Sports Group του Τζον Χένρι εντόπισε μια ευκαιρία: μπορούσαν να σώσουν τη Λίβερπουλ από το χείλος της πτώχευσης έναντι ενός μειωμένου τιμήματος 300 εκατ. λιρών.
Σχεδόν 16 χρόνια αργότερα, ο όμιλος με έδρα τη Βοστώνη είναι έτοιμος να αποκομίσει τεράστια απόδοση της επένδυσής του, αφού η FSG επιβεβαίωσε ότι βρίσκεται σε διαπραγματεύσεις με μια ομάδα επενδυτών, με επικεφαλής τον Βρετανοϊνδό επιχειρηματία Αμίτ Μπατία, με σκοπό την πώληση ενός σημαντικού μειοψηφικού μεριδίου του συλλόγου.
Η συμφωνία εκτιμάται ότι αποτιμά τη Λίβερπουλ στα 6 δισ. δολάρια και αποτελεί το αποκορύφωμα μιας αξιοσημείωτης προσπάθειας ανασυγκρότησης, χάρη στην οποία ο σύλλογος επανήλθε στην παλιά του δόξα, κατακτώντας δύο τρόπαια της Premier League και έναν τίτλο στο Ευρωπαϊκό Πρωτάθλημα Ποδοσφαίρου υπό τη διοίκηση της FSG ως χρηματοδότριά του.
Είναι οι ανεπάρκειες στις καθημερινές λειτουργίες των βρετανικών και ευρωπαϊκών ποδοσφαιρικών συλλόγων που ενθουσιάζουν ιδιαίτερα τους Αμερικανούς επιχειρηματίες, όπως δήλωσαν αναλυτές αθλητικών οικονομικών στο CNBC. Οι σύλλογοι λειτουργούν παραδοσιακά με γνώμονα τους οπαδούς και, συνήθως, οι περισσότεροι είναι ζημιογόνοι. Η μεγιστοποίηση των εσόδων σπάνια αποτελεί προτεραιότητα για τις βρετανικές ομάδες. Μόλις οκτώ σύλλογοι της Premier League ανέφεραν λειτουργικά κέρδη κατά τη σεζόν 2024-25, ενώ το πρωτάθλημα συγκέντρωσε συνολικές ζημίες προ φόρων ύψους 948 εκατ. λιρών (1,26 δισ. δολάρια), σύμφωνα με την Deloitte.
Οι ζημίες οφείλονται εν μέρει σε ένα αναποτελεσματικό σύστημα πηγών εσόδων, το οποίο οι νέοι ιδιοκτήτες μπορούν να βελτιστοποιήσουν. Ωστόσο, οι ιδιοκτήτες πρέπει να προσέχουν να μην παρασυρθούν υπερβολικά στην εμπορευματοποίηση, διαφορετικά κινδυνεύουν να αποξενώσουν τους οπαδούς, προειδοποιεί η Deloitte.
Παρ’ όλα αυτά, η αύξηση των εσόδων δεν μεταφράζεται απαραίτητα σε εξαιρετικές αποδόσεις για τους μετόχους των εισηγμένων συλλόγων, όπως καταδεικνύουν οι τιμές των μετοχών της Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ και της Γιουβέντους. Οι μετοχές της Μάντσεστερ έχουν σημειώσει άνοδο μόλις 30% τα τελευταία πέντε χρόνια και δεν έχουν ακόμη ξεπεράσει τα υψηλά επίπεδα του 2018. Οι μετοχές της Γιουβέντους έχουν υποχωρήσει σχεδόν 70% κατά την ίδια περίοδο.
Η σπανιότητα δημιουργεί αξία και υπάρχουν μόνο μερικές δεκάδες ελίτ ποδοσφαιρικοί σύλλογοι στον κόσμο, πολλοί από τους οποίους ιδρύθηκαν στα τέλη του 19ου αιώνα. «Οι ποδοσφαιρικοί σύλλογοι αποτελούν ένα σπάνιο περιουσιακό στοιχείο και θα μπορούσε να υποστηριχθεί ότι αυτοί στο Ηνωμένο Βασίλειο είναι οι πιο σπάνιοι με την παλαιότερη ιστορία», δήλωσε στο CNBC η Αμπερ Πίντο, εταίρος της εταιρείας επενδύσεων στον αθλητισμό Pinto Capital.
Στη σπανιότητα έρχεται να προστεθεί και το πόσο κερδοφόρα μπορεί να είναι τα οφέλη της επιτυχίας στην αγγλική Premier League. Τα έσοδα από τις τηλεοπτικές μεταδόσεις αποτελούν παραδοσιακά μια κρίσιμη πηγή χρηματοδότησης για όλους τους συλλόγους που αγωνίζονται στην κορυφαία κατηγορία. Στο Ηνωμένο Βασίλειο τα δικαιώματα μετάδοσης πωλούνται σε διάφορους παρόχους, όπως η Sky Sports, η TNT Sports και, πιο πρόσφατα, σε ανταγωνιστές στον χώρο του streaming, όπως το Amazon Prime.
Τα έσοδα στη συνέχεια κατανέμονται μεταξύ των είκοσι ομάδων της Premier League, με το 50% να μοιράζεται εξίσου μεταξύ τους, το 25% να κατανέμεται ανάλογα με την τελική θέση στο πρωτάθλημα και το 25% να κατανέμεται με βάση τον τελικό αριθμό των τηλεοπτικών αγώνων που παίζει κάθε ομάδα. Σύμφωνα με την Deloitte, κατά τη σεζόν 2024-25 οι σύλλογοι της Premier League εισέπραξαν πάνω από 3,3 δισ. λίρες από τηλεοπτικά έσοδα.