Όλες οι αλλαγές που θα ισχύσουν στους κανονισμούς της FIBA για την αγωνιστική περίοδο 2026-2027 και αλλάζουν το μπάσκετ, καθώς επίσης και η μεγάλη αλλαγή στην οποία πρωτοπόρησε η τεχνική επιτροπή των διαιτητών και συμπεριλήφθηκε στη Stoiximan GBL από πέρσι.
Οι νέοι κανονισμοί της FIBA για την αγωνιστική περίοδο 2026–2027 εισάγουν σημαντικές αλλαγές, με στόχο τη βελτίωση της ροής του παιχνιδιού, τη δικαιότερη εφαρμογή των κανονισμών και την ενίσχυση του fair play.
Το Gazzetta παρουσιάζει όλες τις αλλαγές που θα ισχύσουν από τη νέα αγωνιστική περίοδο σε όλες τις διοργανώσεις, αν και για μια περίπτωση που αφορά την προσπάθεια για σουτ (Act of Shooting) η τεχνική επιτροπή των διαιτητών που αποτελείται από τους Κώστα Ρήγα, Στέλιο Κουκουλεκίδη και Γιώργο Τανατζή πρωτοπορεί, καθώς την έχει θέσει σε εφαρμογή από την περσινή σεζόν στη Stoiximan GBL και σε όλα τα εγχώρια πρωταθλήματα. Μια κίνηση που είχε προκαλέσει εντύπωση και στην Euroleague, καθώς νη Ελλάδα ήταν η πρώτη χώρα που την εφάρμοσε, ώστε να τελειώνει μια και καλή το «αστείο» με την προσπάθεια των παικτών να εκμαιεύσουν φάουλ σε προσπάθεια για σουτ από το ένα καλάθι στο άλλο!
Η σημαντικότερη αλλαγή λοιπόν, αφορά τον νέο ορισμό της προσπάθειας για σουτ (Act of Shooting). Η FIBA καθορίζει πλέον με μεγαλύτερη σαφήνεια πότε αρχίζει και πότε ολοκληρώνεται η κίνηση για σουτ. Στα jump shots, η προσπάθεια ξεκινά όταν οι ώμοι και η μπάλα αρχίζουν να κινούνται προς το καλάθι, ενώ στα drive προς το καλάθι αρχίζει όταν ο παίκτης συγκεντρώσει την μπάλα και συνεχίζει αδιάκοπα την κίνησή του προς το καλάθι. Αν μετά από φάουλ ο παίκτης επιλέξει να πασάρει, θεωρείται ότι δεν βρισκόταν σε προσπάθεια για σουτ. Παράλληλα, καταργείται η σύνδεση της προσπάθειας για σουτ με τον αριθμό των βημάτων, ενώ από το πίσω γήπεδο δεν αναγνωρίζεται προσπάθεια για σουτ, εκτός από τις τελευταίες στιγμές της περιόδου ή του χρόνου επίθεσης.
Μία ακόμη ιδιαίτερα σημαντική αλλαγή είναι η κατάργηση του Unsportsmanlike Foul (αντιαθλητικό φάουλ), το οποίο αντικαθίσταται από δύο νέες κατηγορίες. Το Disruptive Foul (φάουλ σκοπιμότητας) αφορά φάουλ που διακόπτουν σκόπιμα την εξέλιξη της επίθεσης ή του αιφνιδιασμού χωρίς πραγματική προσπάθεια για την μπάλα, χωρίς όμως να χαρακτηρίζονται επικίνδυνα. Τα φάουλ αυτά δεν οδηγούν πλέον σε αποβολή, ακόμη και αν ένας παίκτης υποπέσει σε δύο τέτοιες παραβάσεις. Αντίθετα, το Flagrant Foul (βίαιο φάουλ) αφορά επικίνδυνες ή βίαιες ενέργειες, χρήση υπερβολικής δύναμης ή συμπεριφορές αντίθετες με το fair play. Η ποινή παραμένει ελεύθερες βολές και κατοχή της μπάλας για την αντίπαλη ομάδα, ενώ δύο Flagrant Fouls οδηγούν σε αποβολή.
Παράλληλα, τα τεχνικά φάουλ χωρίζονται πλέον σε δύο κατηγορίες. Τα Category 1 Technical αφορούν σοβαρές αντιαθλητικές συμπεριφορές, όπως έντονες διαμαρτυρίες, προσβολές, προκλητικές χειρονομίες, flopping, παρεμπόδιση της όρασης αντιπάλου και επικίνδυνη χρήση των αγκώνων. Αυτές οι παραβάσεις προσμετρώνται για αποβολή. Αντίθετα, τα Category 2 Technical αφορούν λιγότερο σοβαρές παραβάσεις, όπως καθυστερήσεις του παιχνιδιού ή κράτημα της στεφάνης μετά από κάρφωμα, και δεν υπολογίζονται για αποβολή.
Ως συνέπεια των παραπάνω αλλαγών, τροποποιείται και ο τρόπος αποβολής παικτών. Πλέον ένας παίκτης αποβάλλεται όταν χρεωθεί με δύο Category 1 Technical, δύο Flagrant Fouls ή έναν συνδυασμό ενός Category 1 Technical και ενός Flagrant Foul. Τα Disruptive Fouls (φάουλ σκοπιμότητας) δεν επηρεάζουν πλέον τη διαδικασία αποβολής.
Η FIBA προχώρησε επίσης σε διευκρινίσεις σχετικά με τη διπλή ντρίμπλα, ξεκαθαρίζοντας ότι δεύτερη ντρίμπλα επιτρέπεται μόνο όταν ο παίκτης έχει χάσει πραγματικά τον έλεγχο της μπάλας, όπως μετά από προσπάθεια για σουτ, επαφή της μπάλας με αντίπαλο ή επαφή με άλλον παίκτη μετά από πάσα.
Σημαντικές είναι και οι αλλαγές στη χρήση του Instant Replay System (IRS). Οι διαιτητές αποκτούν περισσότερες δυνατότητες επανεξέτασης φάσεων, όπως η επιβεβαίωση αν η μπάλα είχε φύγει από τον επαναφέροντα πριν από ένα φάουλ, ο έλεγχος περιπτώσεων goaltending, η αναβάθμιση ή υποβάθμιση φάουλ, η αλλαγή της κατηγορίας τεχνικών φάουλ και η διόρθωση λαθών στο φύλλο αγώνα. Πολλές από αυτές τις διαδικασίες μπορούν να πραγματοποιούνται σε οποιοδήποτε σημείο του αγώνα ή μέσω του Head Coach Challenge.
Συνολικά, οι αλλαγές που αναμένεται να επηρεάσουν περισσότερο το παιχνίδι είναι ο νέος ορισμός της προσπάθειας για σουτ, η αντικατάσταση του Unsportsmanlike Foul (αντιαθλητικό φάουλ) από τα Disruptive (φάουλ σκοπιμότητας) και Flagrant Fouls (βίαιο φάουλ), ο διαχωρισμός των τεχνικών φάουλ σε δύο κατηγορίες, ο νέος τρόπος αποβολής παικτών και η διεύρυνση των δυνατοτήτων του Instant Replay. Οι τροποποιήσεις αυτές στοχεύουν στη δικαιότερη εφαρμογή των κανονισμών, στη μείωση των αμφισβητούμενων αποφάσεων και στη διατήρηση της ομαλής ροής του αγώνα.
Πλέον, αναμένονται οι επεξηγήσεις από τη FIBA με περισσότερες λεπτομέρειες που θα καλύπτουν όλο το φάσμα των αγώνων. Βέβαια, αξίζει να σημειωθεί πως δεν είναι δεσμευτικές αυτές οι αλλαγές για κάθε χώρα. Στα ισχυρά πρωταθλήματα της Ευρώπης προσαρμόζουν τους κανονισμούς στις δικές τους ανάγκες.