Φόρτωση Text-to-Speech…
Επί πολλά χρόνια στην πόλη του Νόβι Σαντ υπήρχε κρεμασμένο στο κτίριο όπου στεγάζονται τα γραφεία του Σερβικού Ριζοσπαστικού Κόμματος, του καταδικασμένου για εγκλήματα πολέμου στη Γιουγκοσλαβία και πολιτικού μέντορα του Αλεξάνταρ Βούτσιτς, Βόιτσλαβ Σέσελι, ένα τεράστιο πανό που έγραφε «Πατρίδα μας είναι η Σερβία και μητέρα μας η Ρωσία». Παρά τις κατά καιρούς προσφυγές από πολίτες για την απομάκρυνσή του, οι δικαστές αποφαίνονταν ότι το πανό έπρεπε να μένει στη θέση του και κανείς δεν τολμούσε να το πειράξει. Ωσπου το βράδυ της Κυριακής, με την αποδοχή από τον Βούτσιτς της ήττας του, νεαροί υποστηρικτές της Λίστας Φοιτητών σκαρφάλωσαν στην οικοδομή και το κατέβασαν.
Σηματοδοτεί άραγε μια καταδρομική ενέργεια των ένθερμων οπαδών της Λίστας και την αλλαγή σελίδας με την έλευση «νέου σερίφη» στο Βελιγράδι, στις σχέσεις της Σερβίας με τη Ρωσία; Από μόνη της όχι, αλλά το θέμα του γεωπολιτικού προσανατολισμού της Σερβίας θα είναι από τα πιο ακανθώδη, αν όχι το πιο ακανθώδες, που θα κληθεί να διαχειριστεί η κυβέρνηση των φοιτητών.
Επί δεκατέσσερα χρόνια ο Βούτσιτς πατούσε σε «δύο βάρκες». Από τη Δύση γέμιζε με λεφτά (επενδύσεις) τις «τσέπες» της οικονομίας και από τη Ρωσία φθηνή ενέργεια (πετρέλαιο, φυσικό αέριο) και διπλωματική υποστήριξη στον ΟΗΕ για το καυτό θέμα του Κοσόβου.
Ο Πούτιν συγκαταλεγόταν, σύμφωνα με τις δηλώσεις του, έπειτα από κάθε συνάντηση, στους «αδελφούς», μαζί με τον Ορμπαν, τον Ερντογάν και τον Σι. Μένει τώρα να φανεί εάν και η νέα ηγεσία της χώρας θα συνεχίσει να ισορροπεί στο δόγμα Βούτσιτς.
Φιλοευρωπαϊκό ρεύμα
Η Λίστα εμφανίζεται ως ένα άκρως φιλοευρωπαϊκό ρεύμα, με την ένταξη της Σερβίας στην Ε.Ε. να αποτελεί υψηλή προτεραιότητα της κυβέρνησής της. Στο πρόγραμμά της, από την άλλη, δηλώνει σαφώς ότι οι σχέσεις της με τη Ρωσία δεν θα διαταραχθούν, ούτε το Βελιγράδι θα σπεύσει να συμμετάσχει σε κυρώσεις της Ε.Ε. εναντίον της Μόσχας για την Ουκρανία.
Ολα αυτά προεκλογικά, γιατί πλέον θα κληθεί να διαχειριστεί τους δεσμούς με τη Μόσχα από θέση ευθύνης πλέον. Ενα «διαζύγιο», αν επιδιωχθεί, δεν θα είναι καθόλου εύκολο.
Ο Πούτιν έχασε ήδη τον Ορμπαν στην Ουγγαρία, χάνει τον σύμμαχό του Βούτσιτς, δεν θα θελήσει να χάσει και την ίδια τη Σερβία, ως ισχυρό προγεφύρωμα της ρωσικής επιρροής στα Βαλκάνια και στην Αδριατική. Και έχει ισχυρά όπλα για να την πιέσει. Είναι το φθηνό φυσικό αέριο, η Σερβική Εκκλησία ως παραδοσιακός αγωγός ρωσικής επιρροής, το υπέρ των Σέρβων βέτο για το Κόσοβο στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, ακόμη και η επίκληση της κοινής σλαβικής ρίζας των δύο εθνών.
Συν τοις άλλοις, η Ρωσία, με την έγκριση του Βούτσιτς και παρά τις επισημάνσεις του ΝΑΤΟ ότι πρόκειται για «καμουφλαρισμένη» στρατιωτική βάση, έχει κατασκευάσει στο Νις στη νότια Σερβία, εγκαταστάσεις, με αεροδρόμιο, αποθήκες υλικού και υποδομές για φιλοξενία προσωπικού, τις οποίες προορίζει, όπως υποστηρίζει, για παροχή βοήθειας σε περιπτώσεις φυσικών καταστροφών. Πολύ εύκολα, όμως, μπορεί να μετατραπεί για στρατιωτική χρήση, όπως υποστηρίζουν οι Δυτικοί.
Πρώτα τα εσωτερικά
Αν και είναι πολύ νωρίς για να ανοίξει η σερβική ηγεσία ένα τόσο καυτό θέμα –εξάλλου έχει δηλώσει ότι άμεσες προτεραιότητές της είναι να εκκαθαρίσει την εσωτερική κατάσταση– θα έρθει η ώρα που θα κληθεί να αποφασίσει με ποιον θα πορευθεί στο ρευστό και επικίνδυνο γεωπολιτικό περιβάλλον.
Το Κρεμλίνο αντέδρασε στη νίκη της Λίστας με γεμάτες μηνύματα προς τη νέα πραγματικότητα στο Βελιγράδι δηλώσεις του εκπροσώπου του Ντμίτρι Πεσκόφ και έστειλε το πρώτο σήμα.
Ο λιγομίλητος και πάντα ανέκφραστος Πεσκόφ, αφού απέτισε φόρο τιμής στον εκλιπόντα σύμμαχό του Βούτσιτς, τον οποίο επαίνεσε για τη συνεργασία του με τη Ρωσία, τόνισε ότι «η Μόσχα σημειώνει το αποτέλεσμα των εκλογών» και εξέφρασε με νόημα την ελπίδα πως «οι νέοι ηγέτες της Σερβίας έχουν συνειδητοποιήσει ότι η συνεργασία με τη Ρωσία, παραδοσιακά ζωτικής σημασίας προμηθευτή ενέργειας για τη Σερβία, ήταν προς το συμφέρον της χώρας τους…». Με απλά λόγια τούς είπε: «Σκεφτείτε ότι θα ξεπαγιάσετε…».