Φόρτωση Text-to-Speech…
Την Πέμπτη που μας πέρασε οι κάτοικοι του Ρίο ντε Τζανέιρο ξύπνησαν και είδαν μια καταιγίδα να κατεβαίνει από τους ουρανούς στους δρόμους της πόλης. Μετά μπήκαν στο Instagram και παρακολούθησαν το μήνυμα του Αλέξη Τσίπρα για τον δεύτερο γύρο των προεδρικών εκλογών που διεξάγεται σήμερα. Ηταν μια εμβληματική παρέμβαση. Ο Τσίπρας έχει ως φόντο τον Παρθενώνα και στέλνει το μήνυμα: «Με τον Λούλα. Με την Αριστερά. Με τις προοδευτικές δυνάμεις σε όλο τον κόσμο». Και στο τέλος αναφωνεί: «Bora Lula!». Πράγματι, είχε μπόρα στο Ρίο.
Δεν γνωρίζω ποιος είναι ο βαθμός επιρροής του Αλέξη Τσίπρα στο βραζιλιάνικο εκλογικό ακροατήριο. Ούτε αν ο πρόεδρος Λούλα θα αξιοποιήσει το μήνυμα για να καλύψει την εκλογική διαφορά που τον χωρίζει από τον ακροδεξιό Μπολσονάρο. Στον πρώτο γύρο έμεινε πίσω με δύο εκατομμύρια ψήφους. Ξέρω όμως ότι οι λάτρεις του ωραίου πολιτικού θεάματος είναι εδώ και εβδομάδες στη Βραζιλία και παρακολουθούν τις εκλογές. Γιατί όλες οι εκλογές είναι διασκεδαστικές, αρκεί να μη σε αφορούν. Και η βραζιλιάνικη παραγωγή αγγίζει την τελειότητα. Είναι σαν να βλέπεις τον «Νονό» και ο Μάρλον Μπράντο να μιλάει πορτογαλικά.
Τα στρατόπεδα
Δύο μεγάλα στρατόπεδα συγκρούονται για την εξουσία. Ο Λούλα και ο Μπολσονάρο. Ο Λούλα είναι ο νυν πρόεδρος. Ο Φλάβιο Μπολσονάρο είναι γιος του πρώην προέδρου Ζαΐρ. Ο πατέρας βρίσκεται κλειδωμένος στην τεράστια έπαυλή του, όπου εκτίει ποινή κάθειρξης. Σαπουνόπερα. Στοίχημα ότι υπάρχει υπηρέτρια που τη λένε Μιλάγκρος. Μην μπούμε σε λεπτομέρειες για τους Μπολσονάρο. Παίρνεις τα πρόσωπα και φτιάχνεις σελιδοδείκτη για τον ποινικό κώδικα της Βραζιλίας. Χαζεύω τις καμπάνιες τους. Ο Λούλα εμφανίζεται ημίγυμνος στο γυμναστήριο. Σηκώνει βάρη. Σφίγγεται και αναρωτιέμαι αν αυτό που έρχεται πρώτο είναι εγκεφαλικό ή εντερικό. Μετά γυμνάζει τον αριστερό δικέφαλο και κοιτάζει την κάμερα με ένα απλανές βλέμμα. Δεν λέει ούτε λέξη. Τα αφηγείται όλα η εικόνα. Ο Μπολσονάρο μάς δείχνει τα χέρια του και θυμίζει ότι μέσα τους ρέει το αίμα της φαμίλιας του. Γελάτε, αλλά κάποτε τα βραζιλιάνικα θα έρθουν και εδώ. Δεν βλέπουμε τη συναρπαστική αυτή χώρα μόνο από την Ευρώπη. Την παρατηρούμε και από το παρελθόν.
Ομως το τσίρκο έχει δράμα από πίσω του. Και μας αφορά. Οχι πολιτικά (πέρα από την απήχηση του Τσίπρα στις φαβέλες), αλλά περιβαλλοντικά. Στο έδαφος της Βραζιλίας βρίσκεται το 60% του παρθένου δάσους. Φανταστείτε την έκταση της Ευρωπαϊκής Ενωσης συν 30%. Ο Αμαζόνιος είναι ένας από τους σημαντικότερους ρυθμιστές του κλίματος στον πλανήτη. Επηρεάζει τον κύκλο του άνθρακα, τις βροχοπτώσεις και την κυκλοφορία της υγρασίας στην ατμόσφαιρα. Με απλά λόγια, όσα συμβαίνουν εκεί αφορούν όλους μας, ακόμη και αν δεν μπορούμε να βρούμε τη Βραζιλία στον χάρτη. Και εδώ υπάρχει μια ενδιαφέρουσα παραδοξότητα. Αν κλείσει μια διώρυγα, θα σημάνει παγκόσμιος συναγερμός. Στόλοι θα κινητοποιηθούν, στρατοί θα τεθούν σε επιφυλακή, μπορεί να πέσουν και βόμβες. Οταν όμως πρόκειται για τον Αμαζόνιο, ένα οικοσύστημα από το οποίο εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό η κλιματική ισορροπία, η τύχη του κρίνεται από τους πολιτικούς συσχετισμούς μιας χώρας που είναι βυθισμένη στη διαφθορά. Δεν είναι κάπως παράλογο; Είναι.
Βοσκοτόπια
Υπάρχει μια τεράστια αντίφαση ανάμεσα στην εθνική κυριαρχία και στην παγκόσμια εξάρτηση από ένα οικοσύστημα. Ναι, υπάρχουν διεθνείς συμβάσεις και μηχανισμοί. Αλλά στο τέλος της ημέρας, όταν αρχίζει η τροπική νύχτα, η Βραζιλία μπορεί να κάνει ό,τι θέλει στο δάσος. Και το αποψιλώνει για να φτιάξει βοσκοτόπια. Μετά τα βοοειδή θα επιβαρύνουν την ατμόσφαιρα με τα αέρια που εκπέμπουν και θα γίνουν μπέργκερ, χοληστερίνη και τριγλυκερίδια. Γι’ αυτό και τώρα αγκαλιάζουμε τον Αλέξη από τον ώμο και στηρίζουμε Λούλα. Επί των ημερών του η αποψίλωση περιορίστηκε σημαντικά. Και μαζί στηρίζουμε τους παπαγάλους, τα ανακόντα και τους πιο ευτυχισμένους ανθρώπους στον πλανήτη. Τους ιθαγενείς που δεν έχουν ιδέα για το τι συμβαίνει έξω από το δάσος.