Γυναίκα θα μπορούσε να αναδείξει στην ηγεσία του για πρώτη φορά στην 80χρονη ιστορία του οΟΗΕ, με πέντε από τους οκτώ υποψηφίους γενικούς γραμματείς να είναι γυναίκες. Η διαδικασία αντικατάστασης του Πορτογάλου Αντόνιο Γκουτέρες, η πενταετής θητεία του οποίου ολοκληρώνεται στις 31 Δεκεμβρίου, εξαρτάται όμως και από άλλους παράγοντες, όπως εξηγεί η εφημερίδα Washington Post.
Η κυβέρνηση Τραμπ, που διαθέτει βέτο στην επιλογή γενικού γραμματέα, εργάζεται προκειμένου να διασφαλίσει ότι η νέα ηγεσία του Οργανισμού θα συντάσσεται με τα σχέδια του Λευκού Οίκου για περικοπές προϋπολογισμού και θέσεων εργασίας στον ΟΗΕ. Ο Τραμπ επιδιώκει επίσης ριζικές αλλαγές στη διαχείριση των τριών πυλώνων του Οργανισμού: ειρήνη και ασφάλεια, ανάπτυξη και ανθρώπινα δικαιώματα. «Ο θεσμός χρήζει ισχυρής, αποτελεσματικής ηγεσίας. Οι προτεραιότητές μας είναι: μεταρρύθμιση, μεταρρύθμιση, μεταρρύθμιση και επιστροφή στα θεμελιώδη της ειρήνης και της ασφάλειας», είπε την άνοιξη ο πρέσβης των ΗΠΑ στον ΟΗΕ, Μάικ Ουόλτζ.
Φήμες που κυκλοφόρησαν πρόσφατα θέλουν τον Τραμπ να προωθεί την υποψηφιότητα του προέδρου της FIFA Τζιάνι Ινφαντίνο για τη θέση του γ.γ. του ΟΗΕ. «Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν ο Τραμπ θα εμφανισθεί κάποια στιγμή απαιτώντας τον Ινφαντίνο ή τον γαμπρό του, Τζάρεντ Κούσνερ, ως γενικό γραμματέα», λέει στέλεχος του Οργανισμού.
Ο Τραμπ, καχύποπτος απέναντι σε σειρά διεθνών θεσμών, έχει επικρίνει τον ΟΗΕ ως αναποτελεσματικό, σπάταλο και αποκομμένο από τις αμερικανικές προτεραιότητες. Ακύρωσε τη συμμετοχή των ΗΠΑ και τις δωρεές πολλών αμερικανικών υπηρεσιών στον Οργανισμό, ενώ η αμερικανική ανθρωπιστική και αναπτυξιακή βοήθεια διοχετεύονται σε προγράμματα που αντικατοπτρίζουν τις προτεραιότητες της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ. Η κυβέρνηση Τραμπ κήρυξε έτσι στάση πληρωμών στον ΟΗΕ, πιέζοντας για βαθιές περικοπές και μεταρρυθμίσεις.
Ο γενικός γραμματέας εκλέγεται από τη Γενική Συνέλευση των 193 κρατών. Η κατάθεση υποψηφιότητας απαιτεί έγκριση του Συμβουλίου Ασφαλείας, τα μόνιμα μέλη του οποίου (ΗΠΑ, Ρωσία, Κίνα, Βρετανία, Γαλλία) διαθέτουν δικαίωμα βέτο. Η παράδοση θέλει τον γενικό γραμματέα να μην προέρχεται από τα μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας.
Σήμερα οι πέντε υποψήφιοι από τη Λατινική Αμερική είναι γυναίκες, ενώ δύο άνδρες είναι από την Αφρική. Φαβορί, σύμφωνα με τις ανεπίσημες ψηφοφορίες που έχουν διεξαχθεί μέχρι στιγμής, είναι η πρώην πρόεδρος της Κόστα Ρίκα Ρεμπέκα Γκρίνσπαν, η πρώην ΥΠΕΞ της Γουιάνας Κάρολιν Ροντρίγκεζ Μπίρκετ και ο Αργεντινός επικεφαλής της ΙΑΕΑ, Μαριάνο Γκρόσι.
REUTERS