Φόρτωση Text-to-Speech…
Ευνοϊκότερο σύστημα φορολόγησηςπου θα εξασφαλίζει οφέλη για το σύνολο των αυτοαπασχολουμένων και το οποίο θα ξεδιπλώνεται σταδιακά σε βάθος 4ετίας αναμένεται να περιγράψει ο πρωθυπουργός στη ΔΕΘ. Καθώς η φετινή ομιλία πρέπει να καλύψει το σύνολο των κοινωνικών ομάδων, διαπιστώνεται ότι δεν περισσεύει δημοσιονομικός χώρος για «γενναίες» εξαγγελίες όπως η εδώ και τώρα κατάργηση της προκαταβολής φόρου ή ακόμη και του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος. Το μεν πρώτο μέτρο «απαιτεί» πάνω από 650-700 εκατ. ευρώ μόνο για τα φυσικά πρόσωπα, ενώ το δεύτερο αποφέρει περί τα 400-500 εκατ. ευρώ ετησίως. Ετσι –καθώς μόνο αυτά τα δύο μέτρα απαιτούν το σύνολο του διαθέσιμου χώρου για το 2027– προκρίνεται η ανά έτος ελάφρυνση ώστε να σταλεί και το μήνυμα στους επαγγελματίες ότι κάθε επόμενο εκκαθαριστικό θα είναι και πιο «ελαφρύ» από το προηγούμενο για το ίδιο ύψος κερδών. Η αρχή θα γίνει ούτως ή άλλως από το 2027, καθώς θα ενεργοποιηθεί για πρώτη φορά στην πράξη η νέα κλίμακα φορολόγησης.
To να προκύψουν απτά οφέλη για όλους τους αυτοαπασχολούμενους δεν είναι μια εύκολη άσκηση για το οικονομικό επιτελείο. Ακόμη και η νέα φορολογική κλίμακα που θα περιορίσει την επιβάρυνση κατά 400 εκατ. ευρώ με τα εκκαθαριστικά του 2027 δεν αφορά το σύνολο των φορολογουμένων αλλά μόνο αυτούς που δηλώνουν καθαρό φορολογητέο κέρδος άνω των 10.000 ευρώ ετησίως. Αυτομάτως, μένουν έξω όλοι όσοι υπάγονται στο ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημα είτε έχουν παιδιά είτε όχι. Περίπου 400.000 φορολογούμενοι όχι μόνο δεν θα δουν μείωση το 2027 αν δεν υπάρξει αλλαγή νόμου, αλλά θα κληθούν να πληρώσουν και περισσότερα λόγω της θεσμοθετημένης σύνδεσης του τεκμαρτού εισοδήματος με τον κατώτατο μισθό του ιδιωτικού τομέα.
Φορολογούμενος με κέρδος 10.000 ευρώ δεν θα δει καθόλου όφελος από τη νέα κλίμακα εκτός και αν έχει 4 ή 5 παιδιά. Αντίθετα, λόγω της σύνδεσης με τον κατώτατο μισθό (σ.σ. αυξήθηκε το 2026 στα 920 ευρώ από 880 ευρώ) θα προκύψει και αύξηση του φορολογητέου εισοδήματος άρα και του φόρου. Αυτομάτως, όλοι οι επαγγελματίες με τα χαμηλότερα κέρδη –που είναι όμως και η μεγάλη πλειοψηφία στον «πληθυσμό» των περίπου 750.000 αυτοαπασχολουμένων– δεν έχουν να περιμένουν τίποτα από τη νέα κλίμακα. Αυτοί που έχουν λαμβάνειν, είναι οι αυτοαπασχολούμενοι με παιδιά και υψηλότερα εισοδήματα. Στα 25.000 ευρώ δηλωθέντος κέρδους, προκύπτει κέρδος 300 ευρώ για κάποιον που δεν έχει παιδιά, 600 ευρώ αν υπάρχει ένα παιδί, 900 ευρώ για δύο παιδιά και 1.700 ευρώ για τρία παιδιά.
Ο διαθέσιμος δημοσιονομικός χώρος δεν επαρκεί για άμεση κατάργηση ούτε της προκαταβολής φόρου ούτε του τεκμαρτού εισοδήματος.
Για να διευρυνθεί η περίμετρος των κερδισμένων πρέπει να νομοθετηθούν ευνοϊκές αλλαγές στον τρόπο υπολογισμού της προκαταβολής φόρου ή του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος, οι οποίες μάλιστα θα ισχύσουν και για τα κέρδη του 2026, ώστε το αποτέλεσμα να αποτυπωθεί στο εκκαθαριστικό του 2027 και όχι σε αυτό του 2028 που απέχει έως και 16-17 μήνες από τις βουλευτικές εκλογές.
To ότι ένα κομμάτι του διαθέσιμου δημοσιονομικού χώρου έχει «κλειδώσει» για τους αυτοαπασχολούμενους και τη φορολόγησή τους, είναι δεδομένο. Αυτό που αναμένεται να ανακοινωθεί είναι ο τρόπος με τον οποίο θα προκύψει το όφελος τόσο για το 2027 όσο και για τα επόμενα έτη. Η σταδιακή υλοποίηση των όσων θα ανακοινωθούν αποσκοπεί ακριβώς στο να επιμεριστεί το δημοσιονομικό κόστος σε περισσότερους προϋπολογισμούς. Αλλωστε, είναι μια δοκιμασμένη συνταγή η οποία εφαρμόστηκε και στην περυσινή ΔΕΘ με την προσωπική διαφορά των συνταξιούχων και τον ΕΝΦΙΑ στην περιφέρεια.
Οι παρεμβάσεις στο τεκμαρτό σύστημα φορολόγησης χρήζουν ιδιαίτερης επικοινωνιακής μεταχείρισης. Ο νόμος ψηφίστηκε αμέσως μετά τις εκλογές του 2023 με το επιχείρημα ότι πρέπει να αντιμετωπιστεί η ακραία φοροδιαφυγή ορισμένων επαγγελματιών. Επίσης, το δημοσιονομικό όφελος που προέκυψε –περίπου 500 εκατ. ευρώ ετησίως– έχει ήδη χρησιμοποιηθεί για τη χρηματοδότηση μόνιμων μέτρων στήριξης. Αυτό που αναμένεται είναι να γίνει «σύνδεση» των παρεμβάσεων ελάφρυνσης με την απόδοση των μέτρων καταπολέμησης της φοροδιαφυγής με τελικό στόχο να έρθει η στιγμή που δεν θα απαιτούνται πλέον καθόλου τεκμήρια.