Στην αγροικία Παλαμάρη στη Σύρο κάναμε γευσιγνωσία αυγών

Έχουν περάσει πέντε χρόνια από τη στιγμή που ο Γιάννης Παλαμάρης «άνοιξε το κοτέτσι του» και διέθεσε στην αγορά της Σύρου τα υψηλής θρεπτικής αξίας και νοστιμιάς αυγά του.Έγραφα τότεότι «φεύγοντας από το κοτέτσι πήρα μαζί μια ντουζίνα, ολόφρεσκα και ζεστά ακόμα αυγουλάκια, για να κάνω γλυκό και ομελέτα. Η ομελέτα ήταν σκέτη, με αλατοπίπερο μόνο, λίγο μελάτη, από τις νοστιμότερες που έχω φάει, και το κέικ λεμονιού με μια παχιά στρώση lemon curd μοσχοβολούσε λεμόνι, έγινε αφράτο και με πληθωρική νοστιμιά που μου θύμισε τα κέικ που έφτιαχνε η μάνα μου με τα αυγά που μας έδινε η θεία Ελένη». Μέχρι και σήμερα τα αυγά του τα έχω χρησιμοποιήσει σε δεκάδες συνταγές, από ντεκότο μέχρικαρμπονάρακαιαυγολέμονο, και η ποιότητά τους δεν έχει αλλάξει. Μάλιστα οι ντόπιοι τα προτιμούν ακόμα κι από τα «σπιτικά». Λογικό, αφού οι περί ου ο λόγος όρνιθες βόσκουν και καλοπερνάνε ελεύθερες στη φύση, κι όταν επιστρέφουν αποκαμωμένες στο κοτέτσι τους ο χώρος που τους αναλογεί είναι αρκετά μεγαλύτερος απ’ ότι προβλέπεται από τον κανονισμό διαβίωσης για τις κότες ελευθέρας βοσκής. Το πάτωμα είναι στρωμένο με άχυρο αντί για μπετόν, ώστε να είναι ζεστά τα πόδια τους, είναι τακτοποιημένες και καθαρές, κι έχει καθεμία την κούρνια της για να κοιμάται.

Για όλα αυτά έχει φροντίσει ο Γιάννης, που σε ό,τι κάνει βάζει ψυχή, επιμονή και αφοσίωση. Εργατικός, οραματιστής, δεν κάθεται σε ησυχία. Εδώ και καιρό είχε βάλει στον νου του να ανακατασκευάσει την παλιά οικογενειακή αγροικία του 1823, η οποία βρίσκεται σε μια δροσερή βουνοπλαγιά λίγα μέτρα από το κοτέτσι του. Έτσι κι έκανε. Επιμελήθηκε ο ίδιος λεπτομερώς τα πάντα, και πριν από λίγες ημέρες ολοκλήρωσε το παλιό σπίτι των παππούδων του, διατηρώντας σε άριστη κατάσταση τους επιμέρους χώρους του. Κράτησε ατόφια τη θεμωνιά, την αποθήκη που φυλούσαν το κρασί, το λάδι, το σανό για τα ζώα, με όλα της τα αγροτικά εργαλεία, όπως δρεπάνια, μαναράξινο, δικέλι, αλλά και την παλιά κάμαρη με το ντιβάνι, το παιδικό δωμάτιο, τον εξωτερικό καμπινέ, το μικρό καθιστικό και το μαγειρείο με τον εξοπλισμό του. «Ο συνονόματος προπάππους, Γιάννης Παλαμάρης, έχτιζε τα δωμάτια διαδοχικά, καθώς μεγάλωνε η οικογένειά του, ξεκινώντας πρώτα από την κάμαρα», μου εξηγούσε καθώς περιδιαβαίναμε τον χώρο.

Οι δύο κόρες του, η Μαρία και η Μαρίνα, η τέταρτη γενιά της οικογένειας αγροκτηνοτρόφων, ανέλαβαν ρόλο οικοδέσποινας. Μας καλωσόρισαν με ελληνικό καφεδάκι και μας ξενάγησαν. Και οι δυο μαζί υποδέχονται τον κόσμο που ενδιαφέρεται να γνωρίσει τη λαογραφική παράδοση του νησιού τους. Μια ωραία, αυθεντική εμπειρία, που ξεκινάει με περιηγήσεις εντός και στα πέριξ της αγροικίας με τον ξυλόφουρνο, το παραδοσιακό αλώνι και το πηγάδι, στους στάβλους με τα οικόσιτα ζωάκια, και συνεχίζει με συλλογή των εποχικών κηπευτικών που καλλιεργούνται χωρίς φυτοφάρμακα, και φυσικά το μάζεμα των αυγών. Ολοκληρώνεται με ιστορίες της οικογένειας και των προγόνων τους και μαγειρέματα πρωινού ή μεσημεριανού γεύματος στη φωτιά των ξύλων. Μια προβολή στο παρελθόν, όπου όλα λειτουργούν με τον παλιό τρόπο. Από το μαγείρεμα χωρίς ηλεκτρικό ρεύμα μέχρι τον φωτισμό από τις λάμπες πετρελαίου και την άντληση του νερού από το πηγάδι.

Στην αυλή, κάτω από μια πέργκολα με παχιά σκιά, είναι απλωμένες κουρελούδες επάνω σε χτιστούς πάγκους, και γύρω από τα μεγάλα τραπέζια, που είναι καμωμένα με πέτρα τηνιακή, σερβίρουν τις συνταγές των γιαγιάδων τους: τα τιριτιτίμ, τιςστραπατσάδες, τα γεμιστά με τααυγά μάτια, τιςομελέτες, τα βραστά αυγά. «Είμαστε κομμάτι του τόπου μας, και θέλουμε να δείξουμε την ιστορία μας», λένε τα δύο κορίτσια που περνούν εδώ τα καλοκαίρια τους, διψασμένα για τη χαλαρή κι αυθεντική ζωή στην εξοχή, κι αυτή την γαλήνια ηρεμία τη μεταδίδουν στους επισκέπτες. Γεμίζουν τα αλουμινένια ποτήρια μας –που έχουν προμηθευτεί από ένα από τα τελευταία εργοστάσια που τα παράγει στην Εύβοια– με δροσερό νεράκι και μας εξηγούν ότι στο βουνό Κρυός, στον Βήσσα, όπου βρίσκεται η αγροικία τους, δημιουργήθηκαν πριν πολλά χρόνια τα πρώτα θερμοκήπια της Ελλάδας, και πως εκείνη ήταν η περιοχή με τη μεγαλύτερη αγροτική δραστηριότητα στο νησί. Ξέρουν κι άλλες παλιές ιστορίες να αφηγηθούν, είναι δύο νεαρά κορίτσια με καλή ανατροφή, με ενσυναίσθηση και αφοσίωση στον τόπο τους. Σε ένα πάγωμα του χρόνου, αυτή η διασκεδαστική εμπειρία είναι μαζί ένα εκπαιδευτικό βίωμα, ένα πλησίασμα στις ρίζες μας, και μια ανάπαυλα από την ασθμαίνουσα καθημερινότητά μας.

Πληροφορίες

Βήσσας, Σύρος, Τ/693-34.08.591,[emailprotected]. Επισκέψιμο καθημερινά 9.00-13.00, με κρατήσεις.