Δύο φορές την ημέρα η Λιούμποφ Μαρτινένκο φεύγει από το υπόγειο μαιευτήριο όπου εργάζεται στη Χερσώνα της Ουκρανίας. Ταξιδεύει με ασθενοφόρο για να παραλάβει γεύματα από ένα άλλο νοσοκομείο στην «κόκκινη ζώνη» της ουκρανικής πόλης, κοντά στον ποταμό Ντνίπρο.
Στις 4 Ιουνίου, το ασθενοφόρο στο οποίο επέβαινε εισήλθε στον χώρο του νοσοκομείου της πόλης Λουτσάνσκι, όπου ρωσικές δυνάμεις εξαπέλυσαν επίθεση με drones. Το όχημα έφερε ευκρινώς την ένδειξη «ασθενοφόρο» και έναν κόκκινο σταυρό. «Οι Ρώσοι επιτέθηκαν ακριβώς στον χώρο του νοσοκομείου – και δεν είναι η πρώτη φορά», αναφέρει η Ουκρανή μαία. Το περιστατικό αποτελεί μέρος ενός εντεινόμενου, παγκόσμιου μοτίβου επιθέσεων εναντίον υγειονομικού προσωπικού και υποδομών υγείας σε ζώνες συγκρούσεων ανά την υφήλιο, όπως σημειώνει ο βρετανικός Guardian. Από το Σουδάν μέχρι τη Μιανμάρ, τη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό και το Αφγανιστάν, αυτού του τύπου τα περιστατικά έχουν υπερδιπλασιαστεί παγκοσμίως μετά από το 2021.
Σύμφωνα με τον διεθνή οργανισμό Safeguarding Health in Conflict Coalition, που καταγράφει επιθέσεις σε εργαζομένους, υπηρεσίες και υποδομές υγείας, τα στοιχεία για τα εν λόγω περιστατικά σημείωσαν κατακόρυφη αύξηση το 2024, τροφοδοτούμενα από όσα είχαν προηγηθεί: εν προκειμένω την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022 και τον πόλεμο του Ισραήλ στη Γάζα το 2023. Ωστόσο, τα ιστορικά υψηλά επίπεδα διατηρήθηκαν και πέρυσι, με περισσότερα από 2.500 καταγεγραμμένα περιστατικά σε 33 χώρες.
Σύμφωνα με τον Guardian για παράδειγμα, από την έναρξη των επιθέσεων του Ισραήλ στον Λίβανο τον περασμένο Μάρτιο έχουν σημειωθεί στη χώρα 247 περιστατικά που επηρεάζουν την υγειονομική περίθαλψη και 148 θάνατοι εργαζομένων στον τομέα της υγείας. Μέσα σε μόλις μία εβδομάδα, τρία νοσοκομεία επλήγησαν στον νότιο Λίβανο τον περασμένο μήνα, με τους περισσότερους από τους 150 τραυματίες να είναι εργαζόμενοι.
Σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, τα νοσοκομεία, οι εργαζόμενοι στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης και οι τραυματίες (θα έπρεπε να) λαμβάνουν ειδική προστασία. Πρόκειται για μια θεμελιώδη αρχή της πρώτης Σύμβασης της Γενεύης του 1864, που επαναβεβαιώθηκε πριν από δέκα χρόνια όταν το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ ενέκρινε ψήφισμα που καταδίκαζε τέτοιες επιθέσεις.
Οι επιθέσεις στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης έχουν μάλιστα καταστεί τόσο συνηθισμένες που ορισμένοι ειδικοί θεωρούν ότι οι κρατικοί φορείς τις χρησιμοποιούν συστηματικά ως μέσο πολέμου, γράφει ο Guardian.
«Τα τελευταία χρόνια, για τη συντριπτική πλειονότητα τέτοιου τύπου επιθέσεων φέρεται να ευθύνονται κρατικοί δρώντες, οι οποίοι όμως επικαλούνται ολοένα και συχνότερα ισχυρισμούς περί «διττής χρήσης» των υγειονομικών εγκαταστάσεων.
Δύο από τους σοβαρότερους παραβάτες, η Ρωσία και το Ισραήλ, υποστηρίζουν ότι τα νοσοκομεία χρησιμοποιούνται για στρατιωτικούς σκοπούς, παρέχοντας ωστόσο ελάχιστα στοιχεία τεκμηρίωσης τέτοιων ισχυρισμών, αναφέρει ο Guardian.