Τουλάχιστον 1.500 παραστρατιωτικοί συγκεντρώθηκαν στα τέλη του περασμένου μήνα στην βορειοανατολική πόλη της Λιθουανίας, Ουτενά, λαμβάνοντας θέσεις σε κυβερνητικά κτήρια και γύρω από κρίσιμες υποδομές για να προετοιμαστούν για το σενάριο που πολλοί σε αυτή την παραμεθόρια πόλη φοβούνται: Τη ρωσική εισβολή.
Ντυμένοι με στρατιωτικές στολές και οπλισμένοι με τουφέκια γεμάτα με άσφαιρα φυσίγγια, μέλη της Λιθουανικής Ένωσης Τυφεκιοφόρων, ή LRU, μιας κρατικά χρηματοδοτούμενης παραστρατιωτικής ομάδας, πέρασαν αρκετές ημέρες εκπαιδευόμενοι για να αποκρούσουν μια πιθανή εχθρική επίθεση.
Σύμφωνα με τη Wall Street Journal που παρακολούθησε τη δράση της «LRU», δυνάμεις της κατέφθασαν στην πόλη για να συμμετάσχουν σε μερικές από τις μεγαλύτερες πολεμικές ασκήσεις που έχουν γίνει ποτέ στην ιστορία της ομάδας. Απλοί Λιθουανοί πολίτες πήραν τα όπλα και αφιέρωσαν τα ελεύθερα βράδια και τα Σαββατοκύριακά τους στην προετοιμασία για τον πόλεμο.
Και ενώ οι ηγέτες του LRU και αξιωματούχοι της Λιθουανίας λένε ότι δεν υπάρχει άμεση απειλή ρωσικής εισβολής, επειδή ο ρωσικός στρατός είναι σε μεγάλο βαθμό δεσμευμένος στην Ουκρανία, η ομάδα, που υποστηρίζεται από τον στρατό της χώρας, επιμένει ότι το μικρό έθνος της Βαλτικής δεν μπορεί να ρισκάρει.
«Δεν θα περιμένουμε με σταυρωμένα τα χέρια»
«Προετοιμαζόμαστε επειδή δεν μπορείς απλώς να κάθεσαι και να περιμένεις με σταυρωμένα τα χέρια», δήλωσε ο Αντισυνταγματάρχης Λίνας Ιντζέλις, διοικητής της LRU. «Όλοι πρέπει να γνωρίζουν τον ρόλο τους σε έναν σχηματισμό και να έχουν τις δεξιότητες για να πολεμήσουν».
Τα μέλη της οργάνωσης λένε ότι το να αφιερώνουν χρόνο από την επαγγελματική και προσωπική τους ζωή για να μάθουν στρατιωτικές δεξιότητες αποτελεί επένδυση στην ασφάλεια της χώρας τους και στην ασφάλεια της επόμενης γενιάς.
Η Ρέντα Βαϊτσιουλιένε, διοικητής λόχου που εντάχθηκε στην LRU πριν από επτά χρόνια, αφήνει τακτικά τα τρία παιδιά της στο σπίτι, ώστε να μπορεί να παρακολουθεί στρατιωτικές ασκήσεις. «Νομίζω ότι είναι περήφανοι για αυτό που κάνουμε», είπε.
Ομάδες σε όλη την Ανατολική Ευρώπη που προσφέρουν στρατιωτική εκπαίδευση σε πολίτες, όπως η LRU, έχουν δει μια τεράστια αύξηση στα μέλη τους από την ολοκληρωτική εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022.
Δυτικοί αξιωματούχοι κατηγορούν τη Ρωσία και τη σύμμαχό της Λευκορωσία ότι εξαπολύουν επιχειρήσεις δολιοφθοράς και αποσταθεροποιητικές ενέργειες, γνωστές και ως υβριδικό πόλεμο, σε όλη την Ευρώπη. Αξιωματούχοι από το Κρεμλίνο και τη Λευκορωσία έχουν επανειλημμένα αρνηθεί οποιαδήποτε εμπλοκή σε υβριδικές επιθέσεις στην Ευρώπη.
Μέχρι στιγμής φέτος, σχεδόν 600 μπαλόνια που μετέφεραν λαθραία τσιγάρα έχουν εισέλθει στη Λιθουανία από τη Λευκορωσία, σύμφωνα με στοιχεία της Λιθουανικής Υπηρεσίας Συνοριοφυλακής, σχεδόν τρεις φορές περισσότερα από ό,τι σε ολόκληρο το 2024. Τα μπαλόνια ανάγκασαν το κλείσιμο του αεροδρομίου του Βίλνιους αρκετές φορές τον Οκτώβριο, προκαλώντας αναστάτωση σε χιλιάδες επιβάτες.
Η λιθουανική κυβέρνηση έχει δηλώσει ότι τα μπαλόνια αποτελούν μέρος μιας «υβριδικής επίθεσης» που στοχεύει στην αποσταθεροποίηση της χώρας. Η Λευκορωσία έχει αρνηθεί οποιαδήποτε εμπλοκή σε υβριδικό πόλεμο εναντίον της γειτονικής της χώρας.
Σχεδόν όση δύναμη διαθέτει ο στρατός της χώρας
Η LRU, μια ομάδα που ιδρύθηκε κατά τη διάρκεια του αγώνα της Λιθουανίας για ανεξαρτησία στις αρχές του 20ού αιώνα, αριθμεί πλέον 17.000 μέλη και έχει σχεδόν το ίδιο μέγεθος με τις τακτικές λιθουανικές ένοπλες δυνάμεις, οι οποίες αριθμούν 20.000 άτομα.
Σε περίπτωση εισβολής στη Λιθουανία, η οποία βρίσκεται στην ανατολική πλευρά του Οργανισμού Βορειοατλαντικού Συμφώνου, η παραστρατιωτική ομάδα θα ενσωματωθεί πλήρως στον στρατό της χώρας.
Αναλυτές άμυνας λένε ότι οι εθελοντές και οι έφεδροι θα είναι κρίσιμοι τις πρώτες ώρες και ημέρες του πολέμου, λειτουργώντας ως η πρώτη γραμμή άμυνας πριν από την άφιξη των ενισχύσεων του ΝΑΤΟ.
Λίγα λεπτά μετά τα μεσάνυχτα, ένα βράδυ στα τέλη του περασμένου μήνα, η LRU έστησε πολλά σημεία ελέγχου γύρω από την Ουτενά για να διακόψει την κυκλοφορία και να επιβάλει ένα μίνι lockdown στους 34.000 κατοίκους της πόλης, δίνοντάς τους μια γεύση από το πώς θα μπορούσε να είναι η ζωή υπό στρατιωτικό νόμο σε καιρό πολέμου.
Λίγο μετά τις 7 π.μ. εκείνη την ημέρα, προσομοιωμένες εκρήξεις και πυροβολισμοί αντηχούσαν στους κατά τα άλλα ήρεμους κατοικημένους δρόμους της Ουτενά. Καπνογόνα σε κίτρινο και κόκκινο, που αναπαριστούσαν ρίψεις χειροβομβίδων, υψώνονταν πάνω από τις εγκαταστάσεις ηλεκτροδότησης σε όλη την πόλη. «Ακούγαμε εκρήξεις», είπε ένας Ουκρανός κάτοικος της πόλης. «Είναι πολύ τρομακτικό γιατί ζούσαμε πολύ ειρηνικά εδώ και τώρα ακούω ό,τι άκουσα στην Ουκρανία».